ZDROJKI LEWE
CMENTARZ CHOLERYCZNY
 

 

     



                            

                                                   widok od północy - listopad 2006 (MG)

                            
        
                                               widok od południa - listopad 2006 (MG)


                                                          WIĘCEJ  ZDJĘĆ

 


CMENTARZ CHOLERYCZNY

Epidemie cholery nawiedzały XIX-wieczny Turek kilka razy, po raz pierwszy zbierając śmiertelne żniwo w 1831 roku w czasie trwania powstania listopadowego. Kolejne powroty „złego powietrza” odnotowywano w latach 1852, 1855, 1866, 1873, 1893, jednak najgroźniejszym okresem okazał się rok 1852, kiedy to w czasie trwającej epidemii w całym powiecie zmarło 5195 osób.
Z kolei zaraza z 1866 roku zabrała życie 2,5 % ludności miasta i była „daleko łagodniejsza, niż w 1852”.

 W związku z epidemiami utworzono specjalne miejsce pochówku dla zmarłych, sytuując je w oddaleniu od miasta, na skraju dzisiejszego osiedla Zdrojki Lewe, które w XIX stuleciu należało do miasta. Położony pod lasem cmentarz był ogrodzony, istniał także krzyż cmentarny upamiętniający mieszkańców miasta pochowanych tu
w zbiorowych mogiłach w latach 1831-1893.

Z czasem powstał zwyczaj, iż w pierwszą niedzielę po święcie Przemienienia Pańskiego
i odpuście w pobliskim Galewie na cmentarz przychodziła procesja religijna.

W 1941 (?) okupanci niemieccy usunęli krzyż i zdewastowali cmentarz; nowy postawiono
w 1954, lecz w okresie PRL-u władza ludowa zakazała urządzania procesji i nabożeństw a sam teren miał stracić swe pierwotne znaczenie.

 Dopiero w okresie III RP udało się przywrócić sferę sacrum – w 1998 odsłonięto głaz z tablicą pamiątkową, uporządkowano także wstępnie teren cmentarza. W 2004 roku powstało nowe ogrodzenie z kolejną tablicą
i prace nad rewitalizacją cmentarza cholerycznego na Zdrojkach Lewych zakończono. Co roku, tak jak dawniej odbywa się tutaj okolicznościowa msza święta – w czasie, w którym niegdyś odbywały się procesje.



(MG)

 

   M.Górzynski 2006